de Nieuwe opdrachtgevers

les Nouveaux commanditaires

Maria Roosen – Duiven van glas

Opdrachtgevers - Bibliotheek Brugse poort
Bemiddelaar - Thérèse Legierse
Blazoenstraat 9, Gent, België, 2005

Het Gentse bibliotheekfiliaal in de Blazoenstraat (Brugse Poort) gaf de opdracht aan Maria Roosen om een kunstwerk te creëren voor de bibliotheek.

Terwijl de kunstenaar Maria Roosen de buurt ging verkennen, ontdekte ze dat er verscheidene duivenmelkers in de buurt aanwezig zijn. Vanuit de bibliotheek zie je de achterkant van enkele huizen, waar de duiventillen zich bevinden. Hier haalde Maria haar inspiratie: het zouden duiven van glas worden. 

De kunstenaar Maria Roosen kwam naar de bibliotheek en luistert naar de verhalen over de wijk. Ze bekeek het komen en gaan van de tientallen verschillende nationaliteiten die er wonen. Ze stapte samen met de bewoners op de fiets, trok door de wijk, vroeg, keek, fotografeerde een huis en een dode duif. Ze merkte op dat een aantal bewoners van een flatgebouw gaas voor hun balkons hebben gespannen. Zij die dat niet gedaan hebben zien hun balkon veranderd in een duivenkolonie.

De voorkeur van de opdrachtgevers ging uit naar iets in gekleurd glas, maar ze bedachten dat dit materiaal misschien te fragiel zou zijn. Maria Roosen en de opdrachtgevers zaten samen en spraken over de gemeenschap en de buurt en over de flux van verschillende nationaliteiten die de Brugse Poort typeren.

Maria Roosen (Oisterwijk 1957) maakt vaak werken in glas. Mooi en fragiel; alledaagse en toch onverwachte vormen van melkkannen, toverbollen, wortels, en lichaamsdelen. Ze is hiermee bekend geworden. Ook in Vlaanderen. 

Door haar manier van werken is zij eigenlijk de ideale kunstenaar om een opdracht te geven. Een opdracht waarin de opdrachtgever iets van hemzelf terug kan vinden, waarin de plaats afleesbaar is, en waar Maria Roosen dan iets aan kan toevoegen waardoor het dat onnavolgbare krijgt wat een goed kunstwerk kenmerkt. Waardoor het uitstijgt boven het alledaagse, terwijl het alledaagse toch mee het onderwerp was. Waarin de samenwerking nergens tot een compromis leidt, maar waar het unieke resultaat absoluut meer is dan de som van de delen.

‘’Ik bedenk vaak beelden die door anderen, bijvoorbeeld door glasblazers worden uitgevoerd. Steeds geldt hetzelfde: ik kom met een idee, de glasblazer voegt er zijn kundigheid aan toe en het resultaat is een derde, volkomen nieuw element. Zoiets als mannetje, vrouwtje, kindje”. Deze uitspraak doet ze zelf, over een prachtig beeld voor een rotonde in Alem (NL). Daar liggen drie metershoge eieren. Echte eieren, absoluut fragiel en breekbaar vol belofte, maar vanwege de verkeerssituatie wel van beton. Voor deze situatie de meest handige keuze!

Beton en glas het ligt als materiaal zo ver uiteen. Soms breit ze zelfs beelden, soms gebruikt ze veren of maakt ze foto’s. Is dat allemaal van dezelfde kunstenaar?

Maria kiest haar aanpak aan de hand van de opdracht en op grond van de specifieke situatie. Daarmee komt ze steeds uit op de perfecte vorm en het juiste materiaal voor de gekozen plaats. En als het klaar is, ziet het er allemaal zo natuurlijk uit, alsof het altijd al zo had moeten zijn.

Maria Roosen begint haar zoektocht voor het maken van duiven in glas. Verschillende glasblazers worden aangesproken. Het is niet evident: een beeld bedenken maar door een ander laten uitvoeren. De kunstenaar kan wat sturen maar ontegenzeggelijk heeft de blazer een invloed op het werk. Meer zelfs: hij heeft een eigen beeld voor ogen!

Ze zoekt verder naar de ideale blazer voor het werk, en komt terecht in Murano, Italië: het Mekka van de glasblazers nabij Venetië. Daar blijkt Pino Signoretto haar idee perfect vorm te kunnen geven, op zijn manier, op haar manier.

Het worden hele realistische duiven. Ze lijken zo van het San Marcoplein geplukt. Het proces is op een film te zien: het blazen, het plakken, het verfijnen, het kijken, het zagen, het aanpassen. Anderhalf uur per duif en dan nog dagen in de oven.

En dan in februari 2005 vliegen de duiven naar Gent en geeft Maria Roosen ze een plaats in de bibliotheek van de Brugse Poort. Het is een uniek werk geworden. Absoluut Roosen en absoluut de bibliotheek.

Tijdelijk - in een tentoonstelling - zijn er een aantal duiven neergestreken in het museum Dhondt-Dhaenens in Deurle. Hemelsbreed vanuit Venetië maakt Gent of Deurle geen verschil. Veel bewoners van de Brugse Poort zijn echter nog niet tot in het museum in Deurle gekomen. Een museum heeft vaak zijn eigen publiek. Zou een samenwerking als deze daar verandering in kunnen brengen? In ieder geval maakte de tentoonstelling in het Museum Dhondt-Dhaenens, en de daaruitvoortkomende verkoop van enkele duiven, de duiven in de Gentse bibliotheek mee mogelijk. En omgekeerd: zonder de opdrachtgevers van de bibliotheek waren er geen duiven in het museum geweest.