de Nieuwe opdrachtgevers

les Nouveaux commanditaires

Mekhitar Garabedian – Appeldonkstraat

Opdrachtgevers - Buurtbewoners Willebroek-Noord
Bemiddelaar - Thérèse Legierse
Willebroek, Belgie

Het indienen van een projectdossier was destijds het initiatief van buurtbewoonster Isabelle Dethoor. Zij werd in haar opzet gesteund door Wim Augustijns, toenmalig buurtwerker. Van bij de aanvang was het de bedoeling om bij selectie actief op zoek te gaan naar geïnteresseerde ‘buren’. Bij de opstart van dit zogenaamde reservedossier in december 2009 zijn reeds een 4-tal extra mensen bereid gevonden om in te stappen in het hele proces. Allen hebben ze een hart voor deze buurt. Ze hopen vurig dat met dit kunstproject de leef-en woonkwaliteit een forse duw in de rug krijgt.

De locatie betreft het woongebied Willebroek-Noord met de Appeldonkstraat als centrale as. De plaats wordt binnen afzienbare tijd expliciet omgord door een groene bufferzone. Dit schept perspectieven voor een kwalitatieve ontwikkeling van de hele buurt. Momenteel herbergt de site nagenoeg geen pleintjes, plantsoenen of speel- en ontmoetingsruimte. De publieke ruimte heeft hier vooral de functie van doorgangsruimte. Op het eerste gezicht ziet de buurt er nogal bevreemdend uit. Op sommige plekken oogt ze zelfs triestig en gehavend. Toch is het een enorm boeiende en warme plek om te wonen. Het is een smeltkroes van culturen. De eigenheid van de hier neergestreken families maakt dat van zodra het weer het toelaat, mensen op straat komen en buiten leven (thee drinken, bijpraten, eten, kinderen spelen, …).

De groep bewoners van Willebroek-Noord komt tot de formulering van een tweeledige kunstopdracht.

Enerzijds is er de afbakening van de fysieke ruimte waarbinnen een kunstwerk graag gerealiseerd zal worden. Willebroek-Noord is een complex en uitgestrekt gebied. De aanvankelijke idee om te werken aan een originele exploitatie van de nieuwe groene buffergordel, gekoppeld aan de insijpeling van het omringende groen richting kern van het beoogde woongebied (Appeldonkstraat), overstijgt de capaciteit van dit kunstproject. De idee wordt doorgegeven aan het gemeentebestuur. Hopelijk wordt er rekening mee gehouden bij de verdere ruimtelijke ontwikkeling van de site.
De groep besluit om de Appeldonkstraat als concrete locatie naar voor te schuiven. De keuze voor deze plek hangt onlosmakelijk vast aan de inhoudelijke bekommernissen van de groep.

Anderzijds is er de inhoudelijke invulling van deze kunstopdracht. De groep vindt het belangrijk dat een kunstenaar inspeelt op de diversiteit en levendigheid van de buurt vroeger en vandaag. Hiervoor is heel wat bruikbaar materiaal voorhanden: het Willebroeks dialect, inclusief lokale en tot de verbeelding sprekende figuren en uitspraken, een ‘straatlied’, het rijke straatleven van weleer in deze oude volksbuurt (animo op het voetbalveld, meer dan dertig cafés in de Appeldonkstraat alleen al, …) maar ook de mix van culturen die hier door de jaren heen zijn neergestreken, elk met hun eigen taal, cultuur en kleine geschiedenissen. Hierin onderscheidt de Appeldonkstraat zich van andere buurten.

Oog voor deze eigenheid of identiteit alsook het intensifiëren én vrijwaren van de spontane ontmoeting in de buurt moeten de ankerpunten zijn voor kunstintegratie op deze plek.

Op basis van deze criteria komen volgende richtinggevende begrippen naar voren:
• poëzie in taal en/of beeld
• subtiliteit eerder dan monumentaliteit
• prikkeling eerder dan afbakening
• gelaagdheid eerder dan eenduidigheid
• inhoud eerder dan vorm

Tijdens het overleg op 24 juni worden twee van de voorgestelde kunstenaars door de groep weerhouden:

Ana Torfs: haar werk lijkt op het eerste gezicht zeer esthetisch doch het onthult na een aandachtige blik een grote gelaagdheid. Bovendien is ze een alerte observator. Ze incorporeert op subtiele wijze omgeving in haar creaties. Haar ingrediënten zijn niet altijd vanzelfsprekend: vergeten woorden, onkruid, vogels, …

Mekhitar Garabedian: in zijn werk gaat de kunstenaar aan de slag met tekst en taal, afkomst, aanpassing, … Vanuit zijn persoonlijke historiek is hij sterk begaan met het multiculturele. Hij staat vast en zeker open voor de specifieke buurt waarin / waarmee gewerkt moet worden. Geheel vrijblijvend wordt hij in september uitgenodigd voor een wederzijdse kennismaking.